Creatief met een iPad? Kan dat? – Oudleerling Michiel Bos denkt van wel

Voor mijn werk als kunstdocent kom ik op veel verschillende scholen en ben ik betrokken bij allerlei kunstprojecten. Hoe vaak kom ik niet in een school waar kinderen met een koptelefoon op naar een computerscherm zitten te staren? Hoe leuk is het niet om met Garageband (muziekprogramma van Apple) muziek te maken? Hoe makkelijk is het niet om werkstukken te illustreren met plaatjes van internet?

De technische onderwijskundige nieuwigheden (en geld) klotsen op dit moment alle kanten op en ik kan me voorstellen dat je als betrokkene bij de vrijeschoolpedagogiek af en toe je wenkbrauwen fronst. Ik in ieder geval wel!

Hoe het volgens mij níet moet laten de bovengenoemde voorbeelden zien. Kinderen die geheel afgesloten van de buitenwereld aan het werk zijn op de computer. Slechts (intensieve) visuele en auditieve prikkels bereiken het kind dat verder stil zit, niets ruikt, niets voelt en niet communiceert met klasgenootjes.

Garageband is een prachtig programma waarmee je voorgeprogrammeerde muziek kunt knippen en plakken. De resultaten zijn verbluffend, maar het is en blijft van Apple, er zit geen enkele ziel van de gebruiker in.

Tijdens een muziekproject waar kinderen uit het regulier en speciaal onderwijs samen in een leerorkest zitten, hebben de kinderen met fysieke beperkingen een rubberen kubus voor hun neus waarmee ze eenvoudig voorgeprogrammeerde muzieksamples kunnen laten klinken. Er is heel veel geld en tijd in gaan zitten, maar de kinderen zijn hun gevoel met een echt instrument verloren…

Is er een alternatief?

Uit verschillende hoeken klinkt inmiddels ook een tegengeluid. Uiteraard binnen de vrijeschoolbeweging, maar ook op andere scholen waar digitale boeken weer worden vervangen door papyrus met inkt en waar kinderen weer leren schrijven. Ze blijken de stof zo beter op te kunnen nemen en het is goed voor hun fijne motoriek.. Goh!

Met interesse volg ik de zoektocht naar een zinvolle inzet van multimedia in de vrijeschool. Wat me opvalt is dat de emoties soms hoog oplopen. Logisch, de effecten die apparatuur op kinderen kunnen hebben is groot. Met dit stuk wil ik laten zien hoe ik als kunstdocent elke dag keuzes maak met betrekking tot dit onderwerp. En ik hoop daarmee een kleine bijdrage te kunnen leveren aan deze discussie. Immers: de techniek is in zichzelf niet slecht, het gaat erom wat je er als mens mee doet. Want als je de juiste keuzes maakt kun je multimedia heel goed inzetten als gereedschap voor creativiteit, communicatie en verbondenheid.

Wie wil meedenken?

De uitdaging is dat kinderen verbinding houden met wat ze maken, dat ze eigenaar blijven van het resultaat. Dat ze in contact blijven met de wereld om hun heen terwijl ze werken met multimedia. We hebben als mens een prachtig stel zintuigen gekregen, laten we die, zeker ook bij kinderen dan ook goed gebruiken! De inzet van alle zintuigen en het bewegingsapparaat bij het leren bevordert bovendien een evenwichtige ontwikkeling van de hersenen en de lesstof wordt beter opgenomen.

Multimedia lenen zich uitstekend voor het ontwikkelen van creativiteit. Maar dan alleen als de kinderen werken met materiaal (tekeningen, schilderingen, verhalen, toneelstukjes) dat ze zelf maken en bedenken. Als je daarna multimedia inzet, kunnen ze er stripverhalen, hoorspelen, beeldverhalen, storyboards, presentaties, stop-motionfilms en speelfilms mee maken.

Kinderen leven nog sterk vanuit hun fysieke beleving, dat moet dan ook in mijn ogen het uitgangspunt zijn bij de inzet van multimedia in het kunstonderwijs.

Voor de ontwikkeling van een multimedia-kunst-cursus ben ik op zoek naar scholen die mee willen werken en denken. Wilt u meer weten? Kijk dan op Meer informatie